فونئتیکا در زبان ترکی آذربایجانی معادل آواشناسی در فارسی و معادل «Ses bilgisi» در ترکی استانبولی می‌باشد.

فونئتیکا به دو بخش تقسیم می‌شود

  • قواعد نوشتاری
  • قواعد گفتاری یا تلفظ

به قواعد نوشتاری «Orfoqrafiya» و به قواعد گفتاری «Orfoepiya» گفته می‌شود.

چند نمونه از قواعد نوشتاری:

حرف اول ابتدای جمله باید با حرف بزرگ نوشته شود
حرف اول اسم خاص باید با حرف بزرگ نوشته شود
بعضی از کلمات مرکب مانند «dərə-təpə, ev-eşik» با خط تیره (defis) نوشته می‌شود
تکرار یک کلمه در کلمات مرکب با خط تیره نوشته می‌شود (səhər-səhər, gülə-gülə})
رقم بعلاوه پسوند با خط تیره نوشته می‌شود


رقم با پسوند مانند: 

6-cı[altıncı], 2-ci[ikinci], 10-cu[onuncu], 3-cü[üçüncü]

برای مطالعه بیشتر به کتاب «Azərbaycan dilinin orfoqrafiya qaydaları» مراجعه کنید. (در اینترنت موجود است)

نکته: لغتنامه «AZƏRBAYCAN DİLİNİN ORFOQRAFİYA LÜĞƏTİ» شامل املای صحیح تمام واژه‌های ادبی زبان ترکی آذربایجانی می‌باشد که بصورت یک کتاب نوشته شده و از طریق اینترنت نیز قابل دسترسی می‌باشد. غلط‌یاب نرم‌افزار ورد هم از همین لغتنامه برای کنترل املای کلمات استفاده می‌کند اگر اشتباه باشد در زیر آن خط قرمز می‌کشد. 

نکته: به نظر من ترجمه فونئتیکا به آواشناسی در زبان فارسی درست نمی‌باشد. همانطوری که در بالا ملاحظه کردید فونئتیکا شامل قواعد نوشتاری نیز می‌گردد اما از کلمه آواشناسی این معنی برنمی‌آید. به دلایلی مشابه همین و به دلیلی که در بخش مقدمه همین وبلاگ آوردم در دنیا معمولاً کلمه‌های به اصطلاح بین‌المللی(Beynəlmiləl sözlər}) را معمولاً به همان شکل استفاده می‌کنند. و سعی در ترجمه و معادلسازی آن نمی‌کنند.